Facebook lao đao vì thuật toán xếp nội dung – Tin Công Nghệ Số hóa


Web Suamaytinhits.com có bài: Facebook lao đao vì thuật toán xếp nội dung – Tin Công Nghệ Số hóa Cựu quản lý Facebook tố thuật toán của công ty xếp nội dung dựa trên sự tương tác, khiến bài đăng gây sốc có thể được ưu tiên lên đầu News Feed. – Tin Công Nghệ

Trong nhiều năm, bảng tin News Feed với nội dung được tối ưu hóa và đề nghị hợp lý là nhân tố giúp Facebook thành đạt và thu hút hàng tỷ người sử dụng trên thế giới. Thế nhưng, cựu nhân viên Frances Haugen công khai hàng loạt tư liệu nội bộ cho biết những tác động của nền tảng với thanh thiếu niên, chia rẽ quốc gia và cấp phép chủ nghĩa cực đoan phát triển. Tệ hơn, họ biết điều này nhưng chọn cách phớt lờ vấn đề để bảo quản doanh số của mình.

Frances Haugen tại phiên điều trần trước Thượng viện Mỹ ngày 5/10. Ảnh: Reuters

Frances Haugen tại phiên điều trần trước Thượng viện Mỹ ngày 5/10. Ảnh: Reuters

Haugen có nhiều năm làm việc liên quan đến thuật toán và tự nhận có kiến thức nền tảng về “quản lý sản phẩm theo thuật toán”. Trong cuộc phỏng vấn với WSJ ngày 3/10 và phiên điều trần trước Thượng viện Mỹ ngày 5/10, bà liên tiếp nhấn mạnh thuật toán của Facebook được thiết kế để hiển thị cho người dùng những nội dung mà người ta có nhiều khả năng tương tác nhất.

“Điều này gây nên nhiều vấn đề với Facebook, gồm thúc đẩy sự chia rẽ, tin tức sai lệch và nhiều nội dung độc hại khác”, Haugen nói. “Nếu khiến cho thuật toán an toàn hơn, mọi người sẽ dành ít thời gian hơn trên nền tảng, cũng không nhiều bấm vào quảng cáo hơn, Facebook sẽ tìm được ít tiền hơn”.

Theo giới quan sát, những tiết lộ mới về phương thức hoạt động của thuật toán khiến Facebook sẽ ngày càng đánh mất niềm tin đối với người dùng và các nhà đầu tư thời gian tới. “Các thuật toán trên Facebook sẽ không biến mất, nhưng có nhiều phương pháp để cải thiện chúng”, một chuyên gia về thuật toán và AI nói với CNN . “Tuy nhiên, nó sẽ đòi hỏi một thứ mà Facebook từ cổ chí kim miễn cưỡng không muốn làm: Minh bạch hơn và sẽ cho người dùng quyền khống chế nhiều hơn”.

Thuật toán Facebook có gì?

Facebook mà người dùng đang dùng thử ngày nay – với luồng tin tức và quảng cáo được thuật toán chọn lọc liên tục – là mạng xã hội tận gốc khác so với các ngày đầu.

Năm 2004, khi Facebook lần đầu xuất hiện dành cho những sinh viên đại học, việc điều phối dễ dàng và tẻ nhạt hơn: Nếu muốn xem nội dung bạn bè chia sẻ, người sử dụng phải lần lượt truy cập từng hồ sơ của họ.

Điều này đã thay đổi từ năm 2006 khi Facebook giới thiệu News Feed – cung cấp tin tức của nhiều người cùng lúc. Từ đó, Facebook được cho rằng đã dùng các thuật toán để lọc nội dung mà người dùng đã xem trên News Feed.

Chris Cox, Giám đốc mặt hàng Facebook, hồi 2015 tiết lộ trên Time rằng việc phê duyệt và ưu tiên hiển thị rất cần thiết. Vì nếu không, người dùng sẽ bị quá tải khi vào News Feed với sự tràn ngập các đường link, status, ảnh, video… từ nhiều nguồn khác nhau. Các tin tức này cũng bị trôi rất nhanh, khiến họ có thể bỏ lỡ cập nhật mới của bạn bè, người thân..

Theo thời gian, thuật toán liên tiếp phát triển và người dùng cũng quen với cách trình bày nội dung của mạng xã hội.

Có thể mường tượng thuật toán gần tương tự với công thức nấu ăn, trong đấy nhiên liệu là đầu vào và đồ ăn cuối cùng là đầu ra. Trên Facebook và các trang mạng xã hội khác, người sử dụng và động thái của họ – những gì họ chia sẻ, tương tác – là đầu vào. Còn những gì mạng xã hội hiển thị, dù là bài đăng từ bạn bè hay nội dung quảng cáo về mặt hàng nào đó, là kết quả đầu ra.

Ở mức tốt nhất, các thuật toán giúp cá nhân hóa nguồn cấp dữ liệu, giúp người sử dụng khám phá những người mới và nội dung phù phù hợp với sở thích của họ dựa theo hoạt động trước đó. Nhưng điều tệ hại nhất, như Haugen và các chuyên gia khác chỉ ra, là nguy cơ khiến họ tiếp xúc với nội dung độc hại hoặc chứa tin tức sai lệch. Những nội dung này còn cũng có thể có thể giữ mọi người ở lại lâu hơn, từ đấy giúp Facebook kiếm không ít tiền hơn bằng phương pháp hiển thị nhiều quảng cáo hơn.

Nhiều thuật toán hoạt động phối hợp để có trải nghiệm mà người sử dụng đang thấy trên Facebook, Instagram và các nền tảng khác. “Sửa thuật toán là điều thực sự khó vì chúng đã trở thành phần nào của những hệ thống phức tạp với nhiều đầu vào”, Hilary Ross, một chuyên gia của Đại học Harvard, nhận định.

Facebook cần minh bạch như thế nào?

Tuy nhiên, có nhiều cách để làm cho các quy trình mà Facebook đang thực hiện trở nên rõ ràng và cung cấp cho người dùng nhiều quyền hơn, cũng như được biết về phong thái thức chúng hoạt động. Theo Margaret Mitchell, chuyên gia về AI và là cựu chuyên viên Google, người sử dụng cần biết chi tiết nguyên nhân tại sao họ nhìn thấy các thứ đang hiển thị, như phản hồi các bài đăng, quảng cáo…

Theo Mitchell, Facebook cũng có thể cho phép người sử dụng tùy chọn xem những thứ được tối ưu hóa cho mình, như tần suất muốn xem nội dung từ gia đình, bạn bè, hoặc hình ảnh em bé. “Tại sao không nên để người sử dụng kiểm soát chúng?”, bà đặt câu hỏi. “Minh bạch là chìa khóa, vì nó khuyến khích hành vi tốt từ những mạng xã hội”.

Sasha Costanza-Chock, Giám đốc nghiên cứu của Algorithmic Justice League, cho rằng cần tăng cường kiểm toán độc lập đối với những hoạt động của thuật toán. Các nhà nghiên cứu, nhà báo điều tra hoặc chuyên gia thuộc các cơ quan quản lý sẽ tham dự vào quy trình này, bởi họ có kiến thức và thẩm quyền để yêu cầu quyền truy cập vào các hệ thống thuật toán.

Tuy vậy, một số chuyên gia đánh giá, rào ngăn cản khiến Facebook không thay đổi thuật toán là mạng xã hội này quá tập trung vào tầm quan trọng của sự tương tác hoặc thời gian người dùng dành riêng cho việc cuộn, bấm chuột vào các bài đăng và quảng cáo trên nền tảng. “Sẽ rất khó thay đổi, nó liên quan đến cảm giác người dùng khi dùng Facebook, chứ không hẳn chỉ là thời gian họ gắn bó trên đó”, James Mickens, Giáo sư khoa học máy tính tại Harvard, nhận xét.

Dù kỳ vọng Facebook điều tiết thuật toán nhiều hơn để hướng tới lợi ích công cộng, ông băn khoăn: “Điều gì sẽ thuyết phục Facebook và các cửa hàng tương tư bắt đầu thay đổi theo hướng này?”.

Trong khi đó, theo Haugen, về cơ bản, Facebook quyết định về những nội dung họ muốn người sử dụng xem, nhưng giữ bí mật về quyết định đó với công chúng vì thay đổi thuật toán có thể ảnh hưởng đến thu nhập của công ty.

Kara Alaimo, Phó giáo sư tại Trường Truyền thông Lawrence Herbert tại Đại học Hofstra, nhận định: “Nếu chẳng thể từ bỏ nền tảng này ngay tức thì – điều mà thực tế khó xảy ra, đã đến lúc phải nghĩ cách bảo quản bản thân và người thân, cũng như bắt đầu dựa vào nguồn khác cho niềm vui và sự sáng tạo – như công viên, sở thích, bạn bè… Đây có lẽ là cách duy nhất để khiến đơn vị nghiêm túc coi xét các mối dọa dẫm mà họ đang gây ra cho người sử dụng và nỗ lực khắc phục chúng”.

Bảo Lâm (theo CNN )

Frances Haugen, Facebook, Thuật toán, Mạng xã hội, Tin

Nội dung Facebook lao đao vì thuật toán xếp nội dung – Tin Công Nghệ Số hóa được tổng hợp sưu tầm biên tập bởi: Sửa máy tính ITS. Mọi ý kiến vui lòng gửi Liên Hệ cho suamaytinhits.com để điều chỉnh. suamaytinhits.com tks.

Quảng Cáo
Đặt Banner Quảng cáo, Textlink, Guest Post
Liên Hệ Ngay: 1900636343

Bài Viết Liên Quan


Quảng Cáo
Đặt Banner Quảng cáo, Textlink, Guest Post
Liên Hệ Ngay: 1900636343

Bài Viết Khác